سلاح نبرد تن به تن شمشیر دولبه بود. این شمشیر تیز 1.25 متری به شکلی تشریفاتی زینت یافته و نقش سر شیر

از دکتر کاوه فرخ بابت تحقیقات ایشان در زمینه امپراتوری هخامنشیان و نیروهای نظامی آنها و نگارش کتاب Shadows in the Desert: Ancient Persia at War [1] (سایه هایی در کویر: ایران باستان در جنگ) و همچنین از پی یر بریان بابت نگارش کتاب “تاریخ امپراتوری هخامنشیان (از کوروش تا اسکندر)” بسیار سپاسگزارم.
نبیل راستانی عزیز از خواندن این مقاله بسیار لذت بردم. خواندن کتاب کاوه فرخ Shadows in the Desert: Ancient Persia at War (سایه هایی در کویر: ایران باستان در جنگ) در کنار “تاریخ امپراتوری هخامنشیان (از کوروش تا اسکندر)” از پی یر بریان بسیار ضروری است. هر دویشان در ارائه تصویر ملموس تر از تاریخ ایران برای ایرانیان و غیر ایرانیان بسیار موفق بودند. همچنین مشارکت کاوه فرخ در مستند شبکه HBO یعنی Engineering an Empire قابل توجه بود. باز هم از شما برای نگارش این مقاله تحسین آمیز سپاسگزارم.
در این راستا کتاب ارتش هخامنشیان نوشته دکتر نیکولاس ویکتور سکوندا با ترجمه یوسف امیری را به خوانندگان علاقه مند پیشنهاد می کنیم.کتاب های دیگری نیز در زمینه ارتش های باستانی ایران در وبلاگ یوسف امیری موجود است.
گارد جاویدان (انوشه) نیروهای خبره دست چینی بودند که از زمان کودکی به عنوان گارد سلطنتی شاهان هخامنشی تربیت می شدند. بنا به هرودوت از آن روی آنها را جاویدان می خواندند که هیچ گاه از شمار ده هزار نفر آن ها کم نمی شد و اگر فردی کشته و یا مریض می شد جای خالی او را با کسی دیگر پر می کردند. به همین ترتیب به تعداد آنها اضافه هم نمی کردند. آجرهای لعاب داده شده رنگی و نقش برجسته های کنده شده بازمانده از دوران هخامنشیان آن ها را در رداهایی که استادانه دوخته شده اند و جواهرآلات طلایی نشان می دهد اما احتمالا از این پوشاک و لوازم تنها به مناسبت جشن ها استفاده می کردند.
کوروش کبیر که به راستی “شاه ugly sweaters چهار گوشه جهان” بود فرمانروای قدرتمندترین امپراتوری روی زمین بود. آشوری ها بابلی ها مادها کردها لیدیایی ها پارت ها تورک ها ارمنیان و ایونی ها همگی زیر تسلط ایرانیان پارسی بودند. این امپراتوری از رود سند تا تنگه داردانل (هلنسپ نت س) در مرز با اروپا گسترش داشت. در طول نبردهای کوروش ده هزار تن از بهترین سربازانش گردهم آمدند تا یک هنگ جدید به وجود آورند یعنی گارد جاویدان که همگی ایرانیانی بودند که تا پای مرگ وفادارانه به پادشاه خدمت می کردند.
مرگ کوروش به صورت یک راز باقی مانده است. هرودوت تاریخ دان یونانی می گوید او علیه ارتش ماساگت ها (سکاهای خاوری) کشته شده و سر قطع شده اش غرق در خون شده بود. کتزیاس (پزشک دربار هخامنشی) ادعا کرد که او در حالی که قصد داشت شورشی از جانب کمانداران و سوارکاران سکاها و هندی ها و فیل های جنگی شان را سرکوب کند در عین اینکه شمار سپاهش بسیار از آنها بیشتر بود کشته شد. اما گزنفون در کوروشنامه خود می نویسد کوروش در آرامش در پایتخت خود پاسارگاد درگذشت.
تنها ایرانیان می توانستند به گارد جاویدان ملحق شوند. بنا به گفته استرابو آنها از دوران کودکی تمرینات سختی را متحمل می شدند و باید قادر به تحمل سختی های شدیدی باشند و یاد بگیرند چطور به کمک میوه های وحشی چون پسته بلوط انار و گلابی زنده بمانند. ugly sweaters پسران جوان باید می توانستند یک اسب وحشی را رم کنند. آنها شیوه رزم حمل سلاح اسب سواری و هنر تیر اندازی را یاد می گرفتند. هرودوت اظهار می کند که افراد گارد جاویدان در نوجوانی در سن پانزده سالگی وارد گارد شده و در پنجاه سالگی بازنشسته می شدند و به آنها مقرری بازنشستگی پرداخت می شد. جاویدان ها زره سنگین پرز دار “شبیه به پولک ماهی” می پوشیدند و سپری چرمین و ضخیم حمل می کردند که جوش داده شده بودند. آنها کلاههایی نمدین داشتند که می شد آن را روی صورتشان بکشند و بدین ترتیب خود را از گزند باد و گرد و غبار در دشت های بی آب و علف ایران دور بدارند. ugly sweaters همچنین ممکن است که در حین نبرد از کلاهخودهای برنزی استفاده می کردند. سپرهای “مشهور ویولن مانند” گارد جاویدان از چوب و ت رکه ساخته شده بود. این سپرها را هم برای دفاع و هم برای حمله به حریف به کار می بردند.
سه سلاح حمله پیاده نظام گارد جاویدان عبارت بودند از: اول شمشیر تیزی که از چوب درخت زبان گنجشک ساخته می شود و کاربرد آن فرو بردن در بدن حریف بود دومی نیزه میان بردی بود که دو و نیم متر طول داشت و سومی یک کمان بلند دوربرد بودو در دست افرادی که طرز کار با آن را بلد بودند به سلاحی بسیار قوی وکشنده تبدیل می شد. افراد گارد جاویدان می توانستند دشمن را حتی در حال حرکت کردن هدف قرار دهند. ممکن است که برای تاثیر گذاری بیشتر بر روی دشمنان تیرها را به سم مار کبرای هندی آغشته می کردند با این حال هیچ مدرک استواری در این مورد در دست نیست.
سلاح نبرد تن به تن شمشیر دولبه بود. این شمشیر تیز 1.25 متری به شکلی تشریفاتی زینت یافته و نقش سر شیر طلایی بر آن قلم زنی شده بود. کاربرد آن سوراخ کردن و ایجاد برش بود. با این حال از این شمشیر به ندرت و تنها در دوئل با جنگجویان ugly sweaters رده بالای دیگر استفاده می شد. دیگر سلاح مورد استفاده ساگاریس (تبرزین) افسانه ای مشهور بود که در حقیقت یک سلاح شبیه به تبر بود که با آن می شد دشمنان را از اسب به زیر کشید و زره های سنگین را خرد کرد. از مهمترین کاربردهای این جنگ افزار استفاده از آن علیه سربازان پیاده مسلح یونانی و سوارکاران سکایی بود. زره های مدور هوپلون یونانی که از چوب بلوطی به ضخامت دو اینچ ساخته شده بود را می شد به وسیله تبرزین تکه تکه کرد.
به نظر می رسد که در انتهای نیزه گارد جاویدان بسته به رتبه شان یک انار نقره ای یا طلایی نصب شده بود و به این ترتیب نیزه شان در دستان سربازان گارد متعادل باقی می ماند. مطابق برخی مورخین و دانشمندان آن ها زنجیر ها و دستبندهای طلایی نیز داشتند